İçeriğe geç

Periyodik Kontroller

Periyodik Yangın Kontrolünde Nelere Bakılır? Kontrol Formunun Bölümleri

EK-6 Periyodik Kontrol Formu; ön şartlar, sistemlerin muayene belgeleri ile mimari, mekanik ve elektrik kontrol listelerinden oluşur. Hangi sistemin belgesinin istendiği ve hangi alanların yerinde incelendiği.

  • Okan SARI · Oğuzhan YAVUZ
  • 3 dk okuma

Periyodik kontrol için gelen uzmanın binada neye bakacağı, hazırlığın nereden başlatılacağını belirler. Taslağın ekinde yer alan EK-6 Periyodik Kontrol Formu bu sorunun cevabını verir. Form, serbest gözleme dayalı bir rapor değil; maddeleri “uygun” ve “uygun değil” olarak işaretlenen kontrol listelerinden oluşur.

Formun ilk sayfasında hangi bilgiler yer alır?

Formun başında kontrolün başlangıç ve düzenlenme tarihi, varsa önceki kontrolün tarihi yazılır. Yapının adresi, ada ve parseli, kullanım sınıfı, ilk yapı ruhsatı tarihi, yapı kullanma izni tarihi ve varsa yapı kayıt belgesi tarihi kaydedilir. Yapının tabi olduğu mevzuat da bu bölümde belirtilir; çünkü yapının hangi tarihli yönetmeliğe göre değerlendirileceği ruhsat tarihine bağlıdır.

Kontrolün ön şartları nelerdir?

Ayrıntılı listelere geçilmeden önce iki temel soru sorulur: yapının mevcut kullanımı projesinde belirtilen kullanım sınıfına uygun mu ve projesindeki tehlike sınıfına uygun mu? Ofis olarak projelendirilmiş bir katın depoya dönüştürülmesi ya da düşük tehlikeli bir üretim alanında yüksek tehlikeli malzeme kullanılmaya başlanması, bu aşamada ortaya çıkar.

Kullanım belgelerinde yazan amaç dışında kullanıldığı tespit edilen yapılarda periyodik kontrol yapılmaz; durum ilgili idareye bildirilir. Bu nedenle ön şartlar, kontrolün devam edip etmeyeceğini belirleyen eşik niteliğindedir.

Hangi sistemlerin muayene belgesi istenir?

Formun “periyodik muayene kontrolü” bölümünde, yapıda bulunan sistemlerin muayene belgelerinin varlığı sorgulanır:

GrupSistemler
Tahliye ve uyarıAcil durum (itfaiyeci) asansörü, acil durum aydınlatması ve yönlendirmesi, yangın algılama ve uyarı sistemleri
Sulu söndürmeYangın dolabı sistemi, itfaiye su alma ağzı, itfaiye su verme ağzı, yağmurlama (sprinkler) sistemi, hidrant sistemi
Diğer söndürmeTaşınabilir yangın söndürücüler, yangın söndürme sistemleri, davlumbaz söndürme sistemi
Duman yönetimiBasınçlandırma sistemi, duman kontrol sistemi

Bu belgeler kontrol sırasında üretilmez; yöneticinin ya da yapı sahibinin daha önce yaptırdığı bakım ve muayenelere ait olup forma birer nüsha olarak eklenir. Belgelerin önceden toplanmamış olması, kontrolün en sık uzamasına yol açan nedenlerden biri olarak öngörülebilir.

Mimari kontrol listesinde neler incelenir?

Mimari bölümde, tahliye ve mimari projede gösterilen unsurların yerinde bulunup bulunmadığı ve korunup korunmadığı incelenir. Kaçış merdivenleri, yangına dayanıklı kapıların konumu, yangın güvenlik holleri, tahliye bekleme noktaları, yangın kompartımanları, korunumlu hol ve koridorlar ile iç ve dış kaçış koridorları bu listede yer alır.

Kaçış yolu kapıları, konaklama binalarının koridorlarındaki duman kesici kapılar, yangın duvarları, cepheler, bodrumlu yapılarda son çıkışın düzeni ve tatbikat kayıtları da mimari başlık altında kontrol edilir. Kullanım sırasında en çok değişikliğe uğrayan alanlar genellikle bunlardır: kilitlenen çıkış kapıları, depo olarak kullanılan merdiven sahanlıkları, sökülen kapı kapatıcılar.

Mekanik ve elektrik kontrol listeleri neyi kapsar?

Mekanik bölümde söndürme projesinde gösterilen yangın dolapları, itfaiye su alma ve verme ağızları ile diğer söndürme ekipmanlarının onaylı projeye uygun olarak yerinde bulunduğu kontrol edilir. Elektrik tarafında ise algılama ve uyarı sistemleri, acil aydınlatma ve yönlendirme ile acil durum asansörü gibi ekipmanlar ele alınır.

Periyodik kontrolde neye bakılmaz?

Kontrolde esas alınan onaylı projelerin mevzuata uygunluğu ve buna ilişkin sorumluluk, periyodik kontrolün kapsamı dışında bırakılmıştır. Uzman projeyi yeniden tasarlamaz ya da projeyi denetlemez; yapının onaylı projeye uygun olup olmadığına ve tedbirlerin çalışır durumda tutulup tutulmadığına bakar.

Kontrolden önce bina tarafında neler kontrol edilebilir?

  1. 01
    Kaçış yolları boşaltılır.

    Merdivenlerde, koridorlarda ve çıkış kapılarının önünde eşya bırakılmamasına dikkat edilir.

  2. 02
    Yangın kapıları kontrol edilir.

    Kapı kapatıcıların çalıştığı, kapıların takozla açık tutulmadığı görülür.

  3. 03
    Muayene belgeleri dosyalanır.

    Her sistemin son muayene belgesi tek bir klasörde toplanır.

  4. 04
    Kullanım değişiklikleri listelenir.

    Projeden farklı kullanılan alanlar not edilir.

  5. 05
    Tatbikat belgesi hazırlanır.

    Yapılan son tatbikata ait belge bulunur.

Dayanak

  • Yönetmelik Taslağı EK-6: Periyodik Kontrol Formu (genel bilgiler, ön şartlar, periyodik muayene kontrolü, mimari ve mekanik kontrol listeleri)
  • Yönetmelik Taslağı Madde 24/1-b: Kontrol aşaması
  • Yönetmelik Taslağı Madde 24/4 ve 24/9: Proje uygunluğunun kapsam dışı oluşu ve amaç dışı kullanım
Yazarlar
  • Okan SARIİş Güvenliği Uzmanı
  • Oğuzhan YAVUZİş Güvenliği Uzmanı