YGU Sisteminde Kim Ne Yapar? Bakanlık, Komisyon, İtfaiye ve İlgili İdare

Yangın güvenlik uzmanlığı sistemi tek bir kurum tarafından yürütülmez. Taslakta Bakanlık, Bakanlık bünyesindeki komisyon, mahalli itfaiye teşkilatı, ilgili idare, yangın güvenlik uzmanı ve bina tarafı ayrı ayrı görevlendirilir. Rollerin karıştırılması, özellikle bina yöneticileri açısından yanlış kuruma başvurulmasına ya da sorumluluğun bilinmemesine yol açabilir.

Bakanlığın görevleri nelerdir?

Sistemin çerçevesi Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından çizilir. Teorik eğitimler Bakanlıkça düzenlenebilir ya da bu iş için eğitici kuruluşlar yetkilendirilir. Sınav Bakanlıkça yapılır, yetki belgesi elektronik ortamda doğrulanabilecek biçimde düzenlenir ve yetkili uzmanların listesi resmî internet sayfasında yayımlanır. Yetki belgesinin askıya alınması ve iptali de Bakanlıkça yapılır. Eğitim ve sınav bedelleri ile periyodik kontrol hizmetleri için taban ve tavan bedel aralığının ilanı da Bakanlığın görevleri arasında sayılır.

Komisyon hangi işleri yürütür?

Bakanlık merkezinde, biri başkan olmak üzere en az beş Bakanlık personelinden oluşan bir komisyon kurulur; aynı sayıda yedek üye belirlenir. Komisyona verilen işler şunlardır:

• Başvurular

  Uzmanlık başvuruları incelenir, itiraz ve şikâyetler değerlendirilir.

• Sınav

  Soru bankası hazırlanır, sınava yapılan itirazlar incelenir.

• Eğitim

  Eğitici kuruluşların ve eğiticilerin yeterlilikleri değerlendirilir.

• Yaptırımlar

  İtfaiyenin raporuna dayanan uyarı, askıya alma ve iptal işlemleri takip edilir.

Önemli bir sınır da çizilir: uzmanın hazırladığı raporların teknik içeriği hakkında Bakanlık ve komisyon tarafından değerlendirme yapılamaz. Raporun teknik doğruluğunun denetimi itfaiyeye bırakılır.

İtfaiyenin rolü nedir?

Sahadaki merkez itfaiyedir. Periyodik kontrol başvuruları itfaiyeye yapılır; uygunluk görüşü verme ve periyodik kontrol yapma yetkisi bütün yapılar için itfaiyede bulunur. İtfaiye bu işleri kendi personeliyle yürütebilir ya da personel sayısı ve iş yoğunluğu dikkate alınarak uzmanlarla protokol imzalanır ve onlardan hizmet alınır.

İtfaiye aynı zamanda denetleyicidir. Görev yapan uzmanların tutum ve davranışları ile düzenledikleri raporların mevzuata uygunluğu, itfaiyece kendiliğinden ya da bir başvuru üzerine denetlenir. Uygun olmayan bir durum tespit edilirse dayanak belgeleriyle birlikte Bakanlığa bildirilir.

İlgili idarenin görevleri nelerdir?

Yapı ruhsatı vermeye yetkili idarenin ruhsat birimi, çoğu durumda belediyenin imar birimi, sistemin yaptırım ayağını oluşturur. Hazırlık aşamasında yapının onaylı projeleri ve belgeleri ilgili idareden temin edilir. Raporda eksiklik çıkarsa eksikliklerin giderilmesi için süre ilgili idarece verilir ve başvuru sahibine tebliğ edilir. Süresinde başvuru yapılmaması ya da eksikliklerin giderilmemesi hâlinde İmar Kanunu veya Kabahatler Kanunu kapsamındaki işlemler de ilgili idarece yapılır.

Yangın güvenlik uzmanının yeri neresidir?

Uzman, itfaiyenin görevlendirdiği işlerde kontrolü yapar, formları doldurur ve raporu hazırlar. Uzman bina sahibi tarafından doğrudan seçilmez; görev, protokol çerçevesinde itfaiyece verilir. Görev alınan yapıda mevzuata uygun hareket edilmesinden uzman şahsen sorumlu tutulur.

Bina tarafının yükümlülükleri nelerdir?

Yükümlülük zinciri bina tarafında başlar. Yönetici varsa yönetici, yoksa yapı sahibi; süresinde başvurmak, bedeli yatırmak, kontrol sırasında hazır bulunmak, bakım belgelerini sunmak ve eksiklikleri verilen süre içinde gidermekle yükümlü tutulur.